Ekspert Morele | 03:46
Cześć!
Jeśli chcesz poznać czasy dostawy dopasowane do Twojej lokalizacji, wprowadź kod pocztowy lub nazwę miejscowości.
Kod pocztowy możesz zmienić klikając w ikonę lokalizacji
Dowiedz się więcej o dedykowanych czasach dostawy.
Wybierz kod pocztowy
Udostępnij
Skomentuj

Co to jest Cache? Do czego służy?

Pamięć podręczna cache umożliwia szybki dostęp do danych zapisanych na urządzeniu, oddzielając je od RAM-u.

Co to jest pamięć podręczna?

Cache to jedna z fundamentalnych części wyposażenia systemów komputerowych. Zakres jej działania sprowadza się do automatycznego buforowania danych, które ze względu na swoją ilość nie są w stanie zostać obsłużone przez pamięć podstawową. Pamięć podręczna zapisuje i klasyfikuje obiekty według rodzaju ich lokalności, czyli poprzez określenie sposobu, w jaki są wykorzystywane:

  • lokalność czasowa – dane używane wielokrotnie;
  • lokalność przestrzenna – dane rokowane do użytku z powodu bliskiego sąsiedztwa z obiektami wielokrotnie żądanymi.

Sugestywność wywoływanych poleceń pozwala na płynną pracę urządzenia. Dzięki temu system nie musi każdorazowo pobierać potrzebnych mu informacji, aby przeprowadzić dokonywaną już wcześniej operację. Zatem pamięć podręczna to niezwykle istotny element zarówno procesorów, jak i dysków twardych, przeglądarek internetowych czy aplikacji. Jeśli masz wątpliwości, czy pamięć cache jest ważna, pamiętaj, że jej brak skutkuje znacznie spowolnionym procesem wykonywania żądań, ponieważ pamięć główna ma parametry gorszej jakości.

Do czego służy pamięć cache?

Pamięć podręczna ma za zadanie przechowywać dane, które w krótkim czasie zostaną przetworzone przez system. Jej podstawową zaletą jest szybkość zapisu oraz odczytu, dlatego rola, którą odgrywa, decyduje o wydajności Twojego urządzenia. Dzieje się tak między innymi dzięki niewielkiej pojemności nośnika. Otóż im mniejszy zasób miejsca, tym krótszy czas oczekiwania na odszukanie konkretnej jednostki.

Pamięć podręczna procesora

Tak zwane CPU cache wspiera funkcjonowanie pamięci RAM, a przede wszystkim przyspiesza dostęp do zarejestrowanych zasobów. Fakt ten ma bezpośredni wpływ na efektywne, niczym niezakłócone działanie podzespołów, takich jak karta graficzna bądź dźwiękowa. W nowych modelach komputerów pamięć podręczna procesora składa się przynajmniej z dwóch poziomów, które pełnią określone zadania, wpływając na jak najlepszą optymalizację pracy urządzenia.

L1 cache, pamięć całkowicie skojarzeniowa, zlokalizowana najbliżej jądra procesora, ma możliwość sprawnej wymiany komunikatów. Umożliwia pięciokrotnie szybszy dostęp do aktualnie potrzebnych danych niż pamięć RAM. W stosunku do pozostałych poziomów jest zawsze najmniejsza, gdyż jej wielkość to 32 KB – 128 KB. Teoretycznie sam L1 cache wystarczy, aby cały system funkcjonował dość wydajnie.

L2 cache, pamięć z odwzorowaniem bezpośrednim, zlokalizowana na płycie głównej, ma nieco większą powierzchnię niż poziom pierwszy, sięgającą 1 MB – 8 MB. Pełni funkcję buforu między pamięcią operacyjną i procesorem a L1. Odpowiada za dane, których użycie jest planowane w niedalekiej przyszłości, więc pobiera je z wyprzedzeniem. Choć pierwsze cache procesorów nie były wyposażone w poziom drugi, ich istnienie znacznie poprawia efektywność pracy CPU.

L3 cache, pamięć wielodrożna, zlokalizowana na płycie głównej, zajmuje powierzchnię 4 MB – 32 MB. Ma za zadanie synchronizować proces działania wielu rdzeni, zastępować L2, gdy jej pojemność zostaje w maksymalnie zapełniona, a także – tak jak w przypadku dwóch poprzednich poziomów – poprawiać wydajność. L3 jest najwyższym możliwym formatem cache’a.

Ilość oferowanej przez producenta pamięci buforowej procesora zależy od typu i klasy urządzenia. Szczególne znaczenie ma tu samo zastosowanie. Komputer biurowy nie potrzebuje niebotycznej powierzchni cache’a, która może dodatkowo opóźniać realizowanie komend. Za to trzypoziomowa pamięć podręczna procesora odgrywa swoją rolę w sprzęcie przeznaczonym dla graczy oraz osób, które korzystają ze specjalistycznego oprogramowania, wymagającego nawet kilkunastordzeniowych układów.

Polecane procesory

Pamięć podręczna dysku twardego

Pamięć cache na HDD służy jako napęd umożliwiający natychmiastowy dostęp do danych, które pamięć masowa przetwarza zbyt wolno. W praktyce oznacza to możliwość szybszego posługiwania się programami zapisanymi na komputerze. Ponadto pamięć podręczna dysku twardego odpowiada za sprawny przesył komunikatów między wspomnianym dyskiem HDD a kontrolerem. Zasada proporcjonalności podaje, że im większa zasobność dysku, tym pojemniejszy cache.

Przeciętnie pamięć oscylująca w przedziale 128 KB do 128 MB dzieli się pomiędzy obszar podsystemu, odpowiedzialny za odczytywanie danych z wyprzedzeniem oraz ich buforowanie a obszar opóźnionego zapisu. Wymienione różnice w jakości odczytywania obiektów najłatwiej zauważysz podczas korzystania z wyszukiwarki systemowej, która pozwala na automatyczne odnalezienie konkretnych plików zamieszczonych na dysku.

HDD sprzętu mającego dostęp do Internetu jest zaopatrzony w miejsce przeznaczone do przechowywania adresów stron dotychczas wyświetlonych przez przeglądarkę. Mówiąc inaczej, mieści się tam cache przeglądarki. Każde z nich zapisują się jako pliki cache. Co to? Są to wszystkie niezbędne informacje o przeglądanych przez Ciebie witrynach. Ich magazynowanie pozwala uniknąć konieczności każdorazowego ściągania ich, aby uruchomić Twoją ulubioną stronę internetową.

W jednym, jak i w drugim przypadku rekomendowane jest sporadyczne, lecz regularne czyszczenie pamięci podręcznej. Zatem jak wyczyścić pamięć podręczną komputera? Wszystkie potrzebne opcje znajdują się w ustawieniach tych dwóch sfer.

Polecane dyski twarde

Jak wyczyścić pamięć podręczną?

Odpowiedź na pytanie jak wyczyścić dane przeglądarki jest zależna od tego, jaki jej rodzaj posiadasz. Jak wiadomo, do dyspozycji internautów zostały oddane co najmniej dwa programy typu browser, w których pamięć podręczna przeglądarki może ulec skasowaniu z poziomu ustawień programowych.

W Chrome czyszczenie cache wykonasz zgodnie z poniższą instrukcją, pochodzącą z podręcznika producenta:

  1. Otwórz Chrome na komputerze.
  2. W prawym górnym rogu kliknij: ,,Więcej”.
  3. Potem wybierz: ,,Więcej narzędzi”, następnie: ,,Wyczyść dane przeglądania”.
  4. U góry wybierz zakres czasowy. Aby usunąć wszystko, naciśnij: ,,Od początku”.
  5. Zaznacz pola: „Pliki cookie i inne dane witryn” oraz „Obrazy i pliki zapisane w pamięci podręcznej”.
  6. Kliknij: ,,Wyczyść dane”.

Czyszczenie cache Firefoxa, jak podaje Mozilla, jest równie proste:

  1. Naciśnij przycisk: ,,Menu” i wybierz ,,Opcje”.
  2. Wybierz panel: ,,Prywatność i bezpieczeństwo”.
  3. W sekcji ,,Ciasteczka i dane stron” kliknij: ,,Wyczyść dane…”.
  4. Usuń zaznaczenia obok ,,Ciasteczka i dane stron”.
  5. Przy zaznaczonym polu Treści zachowane w pamięci podręcznej naciśnij przycisk: ,,Wyczyść”.
  6. Zamknij kartę ustawień. Wszystkie wprowadzone zmiany zostaną automatycznie zapisane.

Ponadto w przeglądarce Firefox czyszczenie pamięci podręcznej może dokonywać się automatycznie – bezpośrednio po zamknięciu przeglądanego okna. W tym celu należy wejść w tak zwaną historię, i wybierając ustawienia użytkownika zaznaczyć ,,Czyść historię podczas zamykania programu Firefox”. Ostatni krok to przejście do usytuowanej poniżej sekcji ,,Ustawienia”, w której musisz oznaczyć, że polecenie dotyczy pamięci podręcznej – cache.

O ile czyszczenie przeglądarki jest wykonalne za pomocą jej panelu z narzędziami programowymi, usunięcie cache’a z komputera wymaga zainstalowania przeznaczonej do tego celu wtyczki. Względnie zaawansowaną propozycją dla systemu Windows jest program BitRaser – trwale pozbywa się zarówno śladów systemowych oraz programów, jak i danych ze stron internetowych. Z kolei pamięć podręczna aplikacji zainstalowanych na telefonie lub tablecie podlega usunięciu ręcznemu poprzez otworzenie okna z jej właściwościami. Systematyczne czyszczenie zwalnia miejsce wypełnione zbędnymi plikami.

Udostępnij
5,0
8 ocen
1 komentarz
Oceń artykuł i Ty!

Komentarze (1)

Bardzo przydatny poradnik! Polecam!